«خمس ، زکات» آیت الله مکارم

چهارشنبه, 23 ارديبهشت 1394 ساعت 00:00
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

استفتاء از دفتر آیت الله مکارم

 در موارد

«خمس ، زکات»

سوال- باسلام. شخصی زمین زراعتی انگور دارد و نحوه آبرسانی این زمین چنین است که استخر بزرگی را ساخته اند و آب رااز چشمه هدایت میکنند به داخل این استخر و بعد بوسیله لوله کشی به درختان آب رسانی میکنند.چنین اشخاصی بایدزکات را یک بیستم حساب کنند یا یک دهم؟

جواب- در فرض سوال مقدار زکات یک دهم است.


 

سوال- شخصی با پول مخمس منزلی خریده و به همسرش هدیه کرده است بعد از هفت سال این منزل را فروخته آیا رشد حاصل از فروش این منزل فوراً خمس دارد یا سر سال خمسی؟ 

جواب-  اولاً: هدیه بنابر احتیاط واجب خمس دارد مگر اینکه به عنوان منزل مسکونی از آن استفاده کنند ثانیا: ترقی قیمت نیز در فرض عدم مسکونی بودن خمس دارد.

...............................................................................................................................

 سؤال- آیا به پولی که قبل ازسال خمسی درجهت ثبت نام سفر مستحبی عمره هزینه شده درحالتی که یکی دوسال بعداعزام می شوند خمس تعلق می گیرد

جواب-  در صورتیکه از در آمد همان سال نام نویسی بوده، خمسی ندارد.

................................................................................................................................................................

سوال- شخصی شغلش آزاد هست وهر از سه ماه مبلغ هشتاد هزار تومان به سازمان تامین اجتماعی می پردازد واین سازمان این شخص را بیمه کرده است ودفتر چه درمانی هم به این شخص وخانواده اش داده اند و بعد از پرداخت 20 سال وسن 60 سالگی به این شخص حقوق بازنشستگی پرداخت می کنند سؤال این است که آیا حق بیمه هائی که این شخص از در آمد بین سالش وهر از سه ماه به تامین اجتماعی می پردازد خمس تعلق می گیرد یا اینکه جزء مؤنه سال است؟ 

جواب-  خمس تعلق نمی گیرد.

...............................................................................................................................................................

سوال- خانمی که شاغل است ومجرد در خانه پدری زندگی می کند. یک آپارتمان از در آمد خود تهیه می نماید و چون مجرد بوده در خانه پدری زندگی می کرده آن آپارتمان را خارج از مؤنه می دانسته و خمس آن را پرداخت کرده است هم اکنون پدر از دنیا رفته و خانه پدری در اختیار وراث قرار می گیردو این خانم که پرستار مادر پیر خود می باشد تصمیم می گیرند جای دیگری برای سکونت تهیه کنند.با توجه به اینکه آپارتمان اول که خمس آن پرداخت شده در طبقات بالا بوده و مادر پیر نمی توانسته رفت وآمد کند این خانم از در آمد بین سال ومقداری هم وام یک واحد آپارتمان در طبقه همکف خریداری کرده تا خودش ومادر پیرش در ان زندگی کنند سؤال این است با توجه به اینکه این خانم خمس آپارتمان اول را پرداخت کرده است آیا آپارتمان دوم که بر اساس نیاز تهیه کرده است خمس دارد؟

جواب-  در فرض سوال چنانچه مورد سکونت ایشان است خمس ندارد.

......................................................................................................................................................

سوال- برخی از باغداران درآمد بین سال خود را که از فروش میوه ها حاصل می شود دوباره خرج باغ می کنند مثلا کود می خرند یا لوله قطره ای برای آبیاری می خرند یا برخی از درختان را تعویض می کنند آیا این مبالغی که دوباره خرج خود باغ می شود سر سال خمسی جزء مؤنه سال است یا اینکه خمس دارد ؟

جواب -  آنچه بر سرمایه افزوده می شود مشمول خمس است و می توانند در صورت لزوم آن را به ذمه بگیرند، تدریجا بپردازند خداوند قبول فرماید.

...................................................................................................................................................................

سؤال- شخصی که فرهنگی بازنشسته است یک مغازه کتابفروشی دارد که آن را اجاره کرده است آیا مبلغی که هر ماه بابت اجاره ی مغازه یا مزد کارگر می دهدخمس دارد ؟ یعنی جزء سرمایه محسوب می شود یا مؤنه؟ تا سر سال خمسی این مخارج را به حساب بیاورد وخمسش رابپردازد با توجه به اینکه سرمایه اصلی مغازه هم مخمس کرده

 جواب-  خیر، اجاره ای که می دهد، خمس ندارد همچنین مزد کارگر که پرداخت می کند خمس ندارد، بلکه آنچه برای خود او سر سال خمسی مانده است خمس دارد.

............................................................................................................................................................

 سؤال- برخی از کارکنان دولت که جانبازی دارند حالت اشتغال به کار دریافت می کنند یعنی خانه نشین می شوند وکاری انجام نمی دهند ولی حقوق می گیرند.آیا به مازاد این حقوق که در مقابل انجام کار نیست خمس تعلق می گیرد؟

جواب-چنانچه سال بر آن بگذرد مشمول خمس است بنابر احتیاط واجب .

.....................................................................................................................................................................

سوال- بانک مرکرزی4ماه قبل اقدام به پیش فروش سکه کرده است تا در موعد مقرر آن را به مشتریان تحویل دهد الآن که موعد تحویل فرا رسیده به مشتریان اعلام کرده هر کسی که مایل به گرفتن سکه نیست میتواند به جای آن از اوراق سپرده دوساله بانرخ علی الحساب 24درصدبانک ملی بهره مند شود وتاریخ آغاز این اوراق را همان تاریخ ابتدای پیش فروش سکه قرارداده وسود این 4ماه را هم به حساب مشتریان واریز می نماید.سؤال این است با توجه به اینکه مشتریان درهنگام پیش فروش سکه هیچ نوع قراردادی تحت عنوان سپرده گذاری با بانک امضاء نکرده اند.آبا سود این 4ماه که توسط بانک پرداخت میشود وجهه شرعی دارد یا خیر؟

 جواب-  چنانچه خود بانک از پیش خود به عنوان تشویق افراد این مبلغ را می پردازد و کسی طلب نمی کند اشکال ندارد و یا اینکه سکه هایی را که از بانک طلب کار است به چنین مبلغی بفروشد.

......................................................................................................................................................................

سؤال- معمولا برخی از باغداران از در آمد بین سال اتاقی در باغ خود احداث می کنند با مقداری تجهیزات تا خود وخانواده در طول سال از آن استفاده کنند.آیا به این مبالغی که جهت ساخت اطاق وتجهیزات هزینه شده خمس تعلق میگیرد؟ 

جواب-  در فرض سوال خمس ندارد .

...............................................................................................................................................................

سؤال- شخصی منزل قدیمی داشته که در آن زندگی می کرده چون کوچک بوده اقدام به ثبت نام یک آپارتمان کرده است واکنون این آپارتمان تحویل شده ودر آن مستقر شده است و هزینه های این آپارتمان با پول بین سال پرداخت کرده است این شخص منزل کوچک اولیه را فروخته است با مقداری از پول آن منزل قدیمی بدهکاری آپارتمان داده است و اکنون مقداری از آن مبلغ باقی مانده است

الف- به این مبلغ باقی مانده خمس تعلق می گیرد؟

ب- آیا به این آپارتمانی که اکنون در آن مستقر شده اند خمس تعلق می گیرد؟

جواب 1- اگر تا پایان سال خمسی باقی بماند مبلغ مذکور خمس دارد.

جواب2-  خمس ندارد.

...........................................................................................................................................................................

سؤال - شخصی به دنبال انجام کاری اداری از جهرم به شیراز می رود و در آنجاقصد ده روز میکند تابتواند روزه هایش را بگیرد ولی بر خلاف پیش بینی های اولیه کار او بعد از پنج روز تمام میشود آیا می تواند برگردد یا اینکه واجب است تا پایان ده روزبماند؟

جواب - می تواند بازگردد و تا زمانی که در شیراز است نماز و روزه اش تمام است.

.................................................................................................................................................................

سوال- اداره بهزیستی مبلغ دومیلیون تومان زکات فطره در اختیار دارد وتصمیم دارد برای یکی از ناشنوایان تحت پوشش این اداره حلزون شنوائی بکارد آیا اجازه مصرف این مبلغ برای مورد مذکور را اجازه می فرمایید؟

جواب-  مانعی ندارد.

........................................................................................................................................................

سوال- شخصی باز نشسته دارای هشت فرزند می باشد که پنج نفر آنها ازدواج کرده اند وسه نفر آنها مجرد می باشند چند سال قبل قطعه زمینی خریداری کرده است والآن آن را به مبلغ بیست میلیون تومان فروخته است در حال حاضر در حال خرید جهیزیه برای دخترش می باشد وفرزند دیگرش محصل دانشگاه هست با شهریه نسبتا بالا و پسر دیگرش فارغ التحصیل وجویای کار آیا به مبلغ فروش این زمین خمس تعلق می گیرد اگر پاسخ مثبت است آیا تخفیفی تعلق میگیرد؟

جواب-  پول حاصل از فروش زمین مذکور خمس دارد ولی چنانچه برای پرداخت خمس آن در زحمت است یک سوم خمس آن را به او می بخشیم دو سوم دیگر را به ذمه گرفته تدریجاً ارسال کند.

...........................................................................................................................................................................

سوال1- باتوجه به اینکه امروزه سکه های طلاعرفا رایج در بازار مسلمین نیست آیا به آن زکات تعلق می گیرد؟ سوال2- باتوجه به اینکه در قراردادهای بانکی شرط ضمن عقد شده که اگر مشتری اقساط را سر موعد نپردازد جریمه می شود آیا این شرط شرعا صحیح است؟ ضمنا قراردادهای بانکی مصوب مجلس ومورد تایید شورای نگهبان نیز است.

جواب1 - طلاهاى عصر و زمان ما، كه مسكوك به سكّه رايج معامله نيست زكات ندارد، ولى چنانچه مورد استفاده جهت زينت بانوان نباشد، يا اضافه بر شأن و نياز آنها باشد، وسال خمسى بر آن بگذرد، خمس دارد. سكّه هاى بهار آزادى نيز فقط خمس دارد.

جواب2- جريمه ديركرد شرعاً اشكال دارد؛ ولى بر بدهكاران لازم است بدهى خود را به موقع بپردازند، وگرنه گناهكارند.

...........................................................................................................................................................................

سوال-  مردی به همسرش یک واحد آپارتمانی هدیه کرده است این خانم که خودش کارمند است از درآمد بین سالش مبالغی را خرج سند،شوفاژ؛وغیره برای این آپارتمان کرده است آیا به این مبلغی که خانم از حقوق خودش در این آپارتمان اهدایی هزینه کرده خمس تعلق میگیرد ؟ضمنا این آپارتمان اهدایی توسط این خانم اجاره داده شده است والآن خانم در این آپارتمان زندگی نمی کند.

جواب-  چنانچه هديه تا پايان سال خمسى مورد استفاده قرار نگيرد، و سال خمسى بر آن بگذرد، بنابر احتياط واجب خمس دارد.

.........................................................................................................................................................................

سوال- شخصی یک آپارتمان به عنوان سرمایه خریداری کرده است باتوجه به نوسانات بازار ارز وتورمی که حاکم شده آیا در محاسبه خمس می تواند قیمت ریالی این آپارتمان را بادلار معادل سازی کند وخمس آن را به دلار بپردازد وسال آینده نیز رشدش با دلار معادل سازی کند؟

پاسخ-  اشکالی ندارد.

..........................................................................................................................................................................

سوال - تعدادی نیم وربع سکه به عنوان  هدیه ازدواج دریافت کرده ام که اکنون قیمت آن رشد پیدا کرده است آیا به این رشد قیمت خمس تعلق می گیرد؟

جواب-  چنانچه هديه تا پايان سال خمسى مورد استفاده قرار نگيرد، و سال خمسى بر آن بگذرد، بنابر احتياط واجب خمس دارد؛ اما رشد قیمت آن چنانچه تا پایان سال خمسی باقی بماند مشمول خمس است.

..........................................................................................................................................................................

سوال- بنده برای شخصی کار کرده ام و مزد من را نداده است سال خمسی بنده از راه رسید و چون بنده تمایل نداشتم که این مبلغ قبل از سال خمسی به دستم برسد برای گرفتن طلبکاری مراجعه نکردم و طلبکاری ام بعد از سال خمسی به من رسید. آیا بنده وظیفه داشتم که برای دریافت طلبکاری ام قبل از سال خمسی مراجعه می کردم که سر سال خمسی اگر مبلغی باقی می ماند خمس آن را می پرداختم؟

جواب-  قرض اگر قابل وصول باشد با گذشت سال خمسي مشمول خمس خواهد بود در غير اين صورت جزو درآمدهاي سال وصول قرار مي گيرد.

...........................................................................................................................................................................

سوال-از درآمدبین سال یک زمینی حدود هزار متر خریداری کرده ام ویک ساختمان وحدود پنجاه  درخت در آن کاشته ام تا در ایام فراغت محلی برای تفریح واستراحت خانواده ام باشد.این مجموعه حدودا پنجاه میلیون هزینه دارد.آیا به این مجموعه خمس تعلق می گیرد؟

جواب-  در فرض سوال در سر سال خمسی مشمول خمس خواهد بود.

.........................................................................................................................................................................

سوال- برخی از اساتید حوزه علاوه بر شهریه رایج که از مراجع عظام دریافت می کنند مبلغی را نیز از حوزه علمیه شهر خود بابت تدریس دریافت می کنند آیا به این حق التدریس خمس تعلق می گیرد؟

جواب- خمس تعلق می گیرد.

..........................................................................................................................................................................

سوال- شخصی یک منزل مسکونی دارد که هفت سال در آن زندگی می کرده چون مناسب نبوده تصمیم گرفته ان را بفروشد ویک منزل جدید خریداری بکند اگر از فروش آن منزل اول بعد خرید منزل دوم مبلغی  از آن منزل اول که مؤنه بوده اضافه بیاید آیا مشمول خمس می شود؟

جواب- خمس ندارد.

......................................................................................................................................................................

سوال- شوهرم یک منزل مسکونی از درامد بین سال به مبلغ 6میلیون خریده و4میلیون هم از در آمد بین سال خرج آن کرده وآنرا به من هدیه کرده است.پس ازگذشت چندین سال آنرا به مبلغ 14میلیون فروخته ام .آیابه اصل و رشد آن خمس تعلق میگیرد؟

جواب- چنانچه هديه تا پايان سال خمسي مورد استفاده قرار نگيرد، و سال خمسي بر آن بگذرد، بنابر احتياط واجب خمس دارد ودر فرض سوال ترقی قیمت آن نیز خمس دارد و اگر در زحمت باشید نصف خمس آن را به شما می بخشیم.

.....................................................................................................................................................................

سوال-باتوجه به اینکه زمینهای قبرستان در شهرما موقوفه است شخصی اظهار می دارد پدرم مبلغ یک میلیون به قبرستان اهداء کرده است و مسولین قبرستان یک قطعه زمین قبرستان برای چندین قبر برای پدرم رزرو کرده اند هم اکنون پدرم از دنیا رفته است و این امتیاز برای ورثه به ارث رسیده است و چون پدرم خمس مبلغ اهدایی به قبرستان را پرداخت نکرده بوده است آیا چیزی بر عهده ما واجب است یا خیر؟ اگر خمس واجب است باید به قیمت ارزش روز حساب بشود یا مبلغ اهداء شده  اولیه فقط خمس تعلق میگیرد؟

جواب- درفرض سوال خمس دارد، به قیمت امروز.

...........................................................................................................................................................................

سوال-اگرشخصى چهار ماه قبل از این که حساب سالش برسد پولى را که کار کرده به شخصى قرض بدهد و بعد از دو سال شخص قرض گیرنده پول را بپردازد آیا مدّت دوسالى که بر این پول گذشته، خمس به این پول تعلّق مى گیرد؟

جواب- قرض اگر قابل وصول باشد ، سرسال خمسی باید خمس آن پرداخت شود ولی اگر قابل وصول نباشد جزء درآمد همان سال وصول ، قرار می گیرد.

........................................................................................................................................................................

سوال- مبلغی ایران چک بابت زکات کنار گذاشته شده است تا به فقیر داده شود با توجه به این که پول اعتبار است آیا می شود ایران چک ها را با پول خورد جا بجا کرد؟

جواب- در صورتي که زکات فطره نباشد و کسري در مبلغ آن ایجاد نشود اشکالي ندارد.

........................................................................................................................................................................

سوال-شخصی باغدار اظهار می دارد که خمس باغ خود را حساب کرده ام سؤال این است که آیا این شخص هزینه هایی اعم از خرید لوله قطره ای. کود وسمپاشی . مزد کارگر و هزینه قبوض آب وبرق که در طول سال خرج باغ می کند باید سر سال خمسی این هزینه ها را حساب کند وخمس آنها را بپردازد یا خیر؟

جواب- آنچه واقعا خرج باغ کرده از درآمد آن سال کم می شود اما اموری که از قبیل سرمایه گذاری است تقسیم بر سالهای مختلف می شود و کم می شود.

..........................................................................................................................................................................

سوال- شخصی از دنیا رفته و حساب سال نداشته و بازنشسته ارتش بوده است.میلغ چهار میلیون و نیم پول داشته ومبلغ سه میلیون هم بدهکار است.آیابه کل این مبلغ خمس تعلق میگیردیا به مازاد پس از کسر بدهکاری؟

جواب- در فرض سوال اگر سال خمسی بر آن گذشته و مصرف نشده،به کل آن خمس تعلق می گیرد. لذا ابتدا خمس آن را محاسبه و بپردازند و بعد بدهیهایی او را بدهند.

......................................................................................................................................................................

سوال- شخصی حدود سی سال قبل یک دستگاه کامیون جهت امرار معاش از در آمد بین سال خریداری کرده است .این شخص اکنون دیگر قادر به کار روی این کامیون نمی باشد و این کامیون را به مبلغ پنجاه میلیون تومان فروخته است ودر بانک گذاشته و ماهیانه حدود هشتصدهزار تومان برای امرار معاش دریافت می کند وچهار نفر تحت تکفل دارد تکلیف این شخص در مورد مبلغ فروش این کامیون چیست و در ضمن این شخص اکنون هیچ کار دیگری ندارد.

جواب- سرمايه خمس دارد، مگر سرمايه اي که اگر خمس آن را هر چند به صورت تدريجي بدهد با بقيه آن، زندگي او در حد آبرو و شؤونش اداره نمي شود. بنابر اين، اگر با پرداخت خمس آن، لطمه اي به کار او نمي خورد، بايد خمس آن را بدهد، خواه اين سرمايه سرمايه ي تجارت باشد يا زمين و آب و ملک براي زراعت، يا ابزار کار.

..........................................................................................................................................................................

سوال- شخصی در خارج از کشور زندگی می کند در روز عید فطر تماس گرفته است که فطریه من را در ایران بپردازید این شخص مبلغ فطریه را باید به قیمت همان خارج از کشور حساب کند یا به قیمت کشور عزیزمان ایران؟

جواب- در فرض سوال باید براساس قوت غالب محل زندگی اش محاسبه وپرداخت نمایند.

........................................................................................................................................................................

سوال- باسلام باغدارانی سالها قبل باغی را احداث کرده اند و این باغها بعنوان سرمایه در سالهای متمادی رشد پیدا کرده است آیا رشد چنین سرمایه هایی باید سالانه محاسبه ومخمس گردد؟ با توجه به اینکه این باغداران غالبا قصد فروش باغها را هم ندارند

جواب-  در فرض سوال قیمت تقریبی آنرا محاسبه وپرداخت می کنید وتوجه داشته باشید سرمايه خمس دارد، مگر سرمايه اي که اگر خمس آن را هر چند به صورت تدريجي بدهد با بقيه آن، زندگي او در حد آبرو و شؤونش اداره نمي شود. بنابر اين، اگر با پرداخت خمس آن، لطمه اي به کار او نمي خورد، بايد خمس آن را بدهد، خواه اين سرمايه سرمايه ي تجارت باشد يا زمين و آب و ملک براي زراعت يا ابزار کار.

.......................................................................................................................................................................

سوال- شخصی در مدت 5سال از درآمد بین سال باغی را به میزان 4 هکتار احداث کرده است.الآن که می خواهد خمس را محاسبه کند آیا باید به قیمت خرج کرد در باغ محاسبه کند یا به قیمت فعلی بازار؟

جواب-   ملاک قیمت روز می باشد.

................................................................................................................................................................

سوال1- خانمی که شوهرش از دنیا رفته و حقوق همسرش را بعنوان مستمری دریافت میکند آیا به مازادش خمس تعلق میگیرد؟

 سوال2- اشخاصی که بیمه تامین اجتماعی بودن بر اثر حوادثی از کار افتاده شده اند به این اشخاص حقوقی به عنوان از کار افتادگی دریافت میکنند.آیا به مازاد این حقوق خمس تعلق میگیرد؟

جواب1و2-  چنانچه تا فرارسيدن سال خمسي مصرف نشود خمس دارد.

......................................................................................................................................................................

سوال- سال خمسی شخصی اول مهر ماه می باشد چند قسط بانکی بابت موونه زندگی دارد که سر رسید آن دهم یا پانزدهم مهر است ایا قبل از سال خمسی می تواند این قسط ها را بپردازد؟

جواب-  در فرض سوال اشکال ندارد.

....................................................................................................................................................................

سوال- شخصی آموزگار است چنین اظهار می دارد که بنده زمینی دارم ازاد بر مونه که حدود چهل میلیون تومان ارزش دارد ولی می گوید بخاطر اقساط زیاد وام نمی توانم خمس آن را پرداخت کنم حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی در مورد چنین شخصی چه میفرمایند آیا برای ایشان تخفیف یا بخششی قائل هستند؟

جواب- در هر حال زمين مزبور در حكم سرمايه است و در زمان فروش مشمول خمس است اما در صورتي که براي پرداخت خمس در زحمت باشد، مي تواند خمس آن را به ذمه بگيرد و هر زمان توانست بپردازد.

.....................................................................................................................................................................

سوال- شخصی مبلغی پول از پدرش به او ارث رسیده است که مشمول خمس نمی شود اگر در بین سال از این پول که مشمول خمس نشده مصرف کند میتواند در سر سال خمسی از درامد بین سالش جایگزین آن کند؟

جواب-  در فرض سوال جایگزین نمی شود و به پول جدید خمس تعلق میگیرد.

..........................................................................................................................................................................

سوال-اگر حجم سرمایه ثابت باشد ولی قیمت آن بر اثر تورّم افزایش پیدا کند مثلاً موجودی فلان زرگر، ده کیلو طلا بوده و الآن هم همان اندازه است ولی قیمت طلا افزوده شده، آیا قیمت افزوده شده خمس دارد؟

جواب- آری خمس دارد و ارزش افزوده در عرف نوعی منفعت محسوب می شود و اين نوع افزايش قيمت در مباحث فقهی به عنوان «زيادة سوقية»معروف است.

.......................................................................................................................................................................

سوال- جوانی 5 ماه قبل ازدواج کرده است و شغلش رانندگی تاکسی است به دلیل نداشتن منزل مجبور به فروش ماشین شده به مبلغ20میلیون فروش رفته وبا پول آن خانه خریده به دلیل نداشتن سرمایه بعد از 4ماه مجبور به فروش خانه شده تا پول آن سرمایه کارش قرار بدهد ومقداری پول بابت خریدمنزل از پدرش قرض کرده که خمس آن پرداخت نشده است.

1-  آیا خمس پولی که ازپدرش قرض گرفته برعهده پدر واجب است یا فرزند؟

2-آیا پول فروش تاکسی خمس داردیا برای من سرمایه محسوب میشود؟

جواب 1- در فرض سوال خمس آن بر شما واجب نیست و بر ایشان نیز چنانچه تا قبل از سال خمسی قابل وصول باشد و مورد استفاده قرار بگیرد نیز خمس ندارد.

جواب2- در فرض سوال چنانچه تا سال خمسی چیزی از آن باقی بماند مشمول خمس است.

...........................................................................................................................................................................

خواندن 4058 دفعه آخرین ویرایش در شنبه, 21 شهریور 1394 ساعت 07:46

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

جستجو


ائمه جمعه جهرم

  • 1.jpg
  • 2.jpg
  • 3.jpg
  • 4.jpg
  • 5.jpg

خطبه ها

مثنوی پیر و جوان

تازه های احکام

ادعیه

رادیو اینترنتی